Nadczynność tarczycy- Hyperthyreosis– to choroba wywołana nadmiernym wydzielaniem hormonów gruczołu tarczowego. Nadmiar tych hormonów powoduje wzrost spoczynkowej przemiany materii i wiele związanych z tym zaburzeń; działaja one toksycznie na układ sercowo-naczyniowy. Wyróżnia się dwie podstawowe postacie nadczynności gruczołu tarczowego:
1) pierwotna nadczynność tarczycy – Choroba Gravesa-Basedowa, wole toksyczne rozlane;
2) wtórna nadczynność tarczycy (wole guzkowate nadczynne).
Choroba Gravesa-Basedowa występuje głównie u młodych kobiet. Cechuje się zachwianiem fizjologicznego sprzężenia zwrotnego pomiędzy przednim platem przysadki a gruczolem tarczowym. Charakterystyczne objawy to: powiększenie tarczycy, wytzreszcz gałek ocznych, przyspieszona czynność serca i wzmożona pobudliwość nerwowa.
Wole guzkowe nadczynne charakteryzuje się wystepowaniem guzków w gruczole tarczowym, wydzielajacym w nadmiarze hormony. Objawy kliniczne są podobne jak w chorobie Gravesa-Basedowa, z wyjatkiem wytrzeszczu gałek ocznych.
Obecnie stosuje się trzy sposoby leczenia nadczynności tarczycy:
1) leczenie zachowawcze lekami hamującymi syntezę hormonów tarczycy,
2) leczenie operacyjne polegające na prawie doszczętnym wycięciu obu płatów gruczołu tarczowego- jest ono najskuteczniejsze.
3) stosowanie jodu promieniotwórczego 181J.
W przebiegu nadczynności gruczołu tarczowego może wystąpić przełom tarczycowy objawiający się wysoką temperaturą ciała, zamroczeniem, pobudzeniem psychoruchowym, przyspieszeniem tętna i niewydolnością krążenia. Przełom tarczycowy jest groźnym powikłaniem w przebiegu pooperacyjnym.